Gebelikte memedeki değişiklikler, gebeliğin normal bir parçasıdır ve hormonal değişiklikler sonucunda meydana gelir. Memedeki değişiklikler gebe kaldıktan bir hafta sonra gebeliğin ilk belirtileri olarak ortaya çıkabilir ve bu durum bebek doğana kadar veya sonrasında da devam edebilir.
Bu makalede her trimesterde en sık karşılaşılan göğüs değişikliklerini ele alıyoruz. Ayrıca hamilelik sırasında göğüste meydana gelen bazı rahatsızlıkları hafifletmeye yönelik bilgileri de sizinle paylaşacağız.
Hamilelikteki haftalık değişiklikleri “Lalu” mobil uygulaması üzerinden de takip edebilir, hamileliğin bir sonraki haftasında sizi ne tür değişikliklerin beklediğini önceden öğrenebilirsiniz.
Mobil uygulamayı indirin: https://bit.ly/lalu-app
Birinci trimesterde göğüste meydana gelen değişiklikler
Gebeliğin 1-13. haftaları arasında aşağıdaki belirtiler görülebilir:
Hassasiyet ve rahatsızlık
Göğüslerdeki hassasiyet, genellikle gebeliğin ilk belirtilerinden biridir. Bu değişiklikler, kandaki hormon seviyelerinin yükselmesi ve meme dokusundaki kan dolaşımının artması nedeniyle meydana gelir.
Gebelikte meme büyümesi
Hamile kalındığında, özellikle de ilk gebelikte meme boyutunun bir veya iki beden artması normal bir durumdur. Bu durum gebeliğin ilk dönemlerinden itibaren başlayabilir ve tüm gebelik boyunca devam edebilir. Memelerin hızlı büyümesi, cildin gerilmesine ve kaşınmasına yol açar. Doğumdan sonra da meme hacmi büyümeye devam edebilir.
Göğüsteki mavi damarlar
Genellikle hamilelik döneminde kan hacmi %50 oranında artar. Bunun sonucunda, özellikle göğüs ve karın bölgesinde belirgin mavi damarlar ortaya çıkar. Bu damarlar, gelişmekte olan fetüse kan ve besin maddelerini taşımak için gereklidir.
İkinci üç aylık dönemde göğüsteki değişiklikler
Hamileliğin ikinci üç aylık dönemi (ikinci trimester) 14-27. haftalar arasındadır ve bu dönemde göğüslerde aşağıdaki değişiklikler görülebilir:
Areola renginin koyulaşması
Areolalar, meme ucunun etrafındaki renkli halkalardır. İkinci ve üçüncü üç aylık dönemlerde areolaların boyutu büyür ve rengi koyulaşır. Areolaların koyulaşması hormonal değişikliklerin bir sonucudur. Çoğu zaman areola emzirme sonrasında hamilelik öncesi rengine döner, ancak bazen eskisinden bir veya iki ton daha koyu kalabilir.
Areoladaki kabarıklıklar (Montgomery tüberkülleri)
Hamilelik döneminde areolada küçük kabarıklıklar oluşur. Bunlara Montgomery tüberkülleri denir; bunlar göğsü nemlendiren ve emzirmeyi kolaylaştıran yağ salgılayan bezlerdir.
Meme ucu akıntısı
Bazı hamilelerde ikinci üç aylık dönemde memeden akıntı geldiği fark edilebilir. Diğerlerinde ise bu durum üçüncü trimesterde veya doğumdan sonra görülebilir. Akıntı, hamileliğin herhangi bir döneminde ortaya çıkabilir; ancak memenin uyarılması durumunda artabilir. Bu koyu, sarı akıntı; yenidoğan bebeklerin anne sütüyle beslenmesinin ilk aşamalarında üretilen, bağışıklığı artıran bir sıvıdır.
Memede şişlik (kitle)
Bazı hamilelerde memede şişlikler (kitleler) görülebilir. Bu şişlikler genellikle endişe nedeni değildir. Bunlar çoğunlukla süt kanallarının tıkanmasıyla oluşan galaktoseller veya memenin iyi huylu tümörleri, yani fibroadenomlardır.
Elbette, bu tür değişiklikleri bir aile hekimi ile görüşmek ve gerekirse ek tetkiklerden geçmek gerekir.
Gebelikte memedeki değişiklikler: Üçüncü trimester
Üçüncü trimester 28-40. haftaları kapsar; bu dönemde memede aşağıdaki değişiklikler meydana gelebilir:
Değişikliklerin devam etmesi
Birinci ve ikinci üç aylık dönemde meydana gelen değişikliklerin çoğu gebeliğin son aylarında da devam eder. Meme boyutu daha da büyüyebilir ve ağırlaşabilir, areola koyulaşmaya devam edebilir ve “ağız sütü” düzenli olarak gelebilir.
Gerilme
Dokuların hızlı büyümesi derinin gerilmesine yol açar. Bu da kırmızı çizgilerin ve çatlakların ortaya çıkmasına neden olabilir. Bu kırmızı çizgiler genellikle hamileliğin 6. veya 7. aylarında ortaya çıkar; ancak bu süreden önce veya sonra da görülebilir.
Süt üretimi
Yenidoğan bebeklerin beslenmesi sürecinde memelerde değişiklikler meydana gelir. Bununla birlikte, hamilelik sırasında memelerinde belirgin değişiklikler görülmeyen kadınlar, daha sonra bebeklerini besleme konusunda endişelenmemelidir. Hamilelikteki akıntı ve memelerdeki değişiklikler, annenin gelecekteki süt üretme veya besleme yeteneğini belirlemez.
Doğumdan sonra veya bazen doğum öncesinde memeler az miktarda ağız sütü (kolostrum) üretir. Bu sıvı, bebeğin bağışıklığını güçlendirmeye yardımcı olur. Yenidoğan bebeklerin midesi çok küçüktür ve besin ihtiyaçlarını karşılamak için az miktarda ağız sütü yeterli kabul edilir.
Emzirme yeteneği konusunda endişesi olan herkes, bir doktordan veya emzirme danışmanından yardım ve tavsiye almalıdır.
Faydalı makale: Mastit hastalığı
Rahatsızlığı hafifletme yöntemleri
Çoğu hamile, gebelik döneminde göğüslerinde meydana gelen değişikliklerle karşılaşır. Ancak göğüsteki bu değişiklikleri veya rahatsızlıkları gidermenin yollarından herkes haberdar değildir:
- Sızıntı için göğüs pedi kullanmak – Ağız sütü akıntısını kontrol altına almak için göğüs pedi kullanın. Bunlar tek kullanımlık veya tekrar kullanılabilir formda bulunur.
- Losyon ve yağ uygulamak – Göğüslere losyon veya yağ sürmek, cildin gerilmesini ve kaşınmasını hafifletir. Bazıları bu ürünleri çatlak izlerini azaltma umuduyla da kullanır.
- Tıkanmış süt kanallarını tedavi etmek – Göğsün ağrılı ve tıkalı bölgelerine soğuk kompres (beze sarılmış buz) uygulayarak süt kanallarındaki tıkanıklığı hafifletmek mümkündür.
- Göğüslerdeki şişliklerin zararsız olup olmadığını netleştirmek için bir uzman muayenesinden geçmek gerekir.
Ne zaman bir doktora başvurulmalı?
Hamilelik sırasında veya sonrasında göğüslerde meydana gelen değişikliklerden endişe duyan herkes mutlaka bir doktorla görüşmelidir. Memede bir kitle (şişlik) oluşursa veya meme uçlarından ağız sütüne benzemeyen olağandışı akıntılar gelirse doktora başvurulmalıdır.
Bu belirtiler zararsız olabilir, ancak bir doktora danışmanız faydalı olacaktır.
İlgili makale: Hamilelikte akıntı: normal ve patolojik değişiklikler
Makale Amerikan Gebelik Derneği ve Healthline verileri doğrultusunda Lalu ekibi tarafından hazırlanmıştır.
